Avrupa Birliği’nin 72 saatlik hazırlık önerisinin ardından, Birleşik Krallık’ta başlatılan yeni kampanya ve Japonya’da gündeme gelen stok yapma çağrısı, bu konuyu uluslararası arenada yeniden öne çıkardı. Ülkelerin önerdiği süreler 3 günden başlayıp, bir haftaya kadar uzanmakta; bazı rehberlerde ise 10 güne kadar varan süreler önerilmektedir.
STOK ÇAĞRISI YAPAN ÜLKELERİN SAYISI ARTIYOR
Acil durum stokları, yalnızca savaş tehdidine karşı alınan bir tedbir olarak görülmüyor. Şiddetli hava olayları, sel, orman yangınları, elektrik ve su kesintileri, siber saldırılar ve iletişim altyapısındaki aksaklıklar da ülkelerin hazırlık planlarının bir parçası haline gelmiş durumda.
AVRUPA KOMİSYONU ÖNERİDE BULUNMUŞTU
Avrupa Komisyonu, Mart 2025’te duyurduğu Hazırlık Birliği Stratejisi çerçevesinde vatandaşların en az 72 saat boyunca temel ihtiyaçlarını karşılayacak malzemeleri temin etmelerini tavsiye etti. Bu strateji, doğal afetlerden endüstriyel kazalara, siber saldırılardan jeopolitik krizlere kadar çeşitli senaryoları kapsamaktadır.
İNGİLTERE HÜKÜMETİNDEN ’72 SAAT’ UYARISI
Birleşik Krallık ise 23 Ekim 2026 tarihinde başlattığı “Be Ready” kampanyası ile hanelere en az 3 günlük yiyecek ve su bulundurma çağrısını yeniden vurguladı. İngiliz hükümeti, aşırı hava koşulları ve siber güvenlik sorunlarının yanı sıra temel hizmetlerin kesintiye uğrama olasılığına karşı hazırlıklı olunmasını talep ediyor. Yetkililer, bunun panik alışverişi değil; günlük yaşamda aksama yaşanması durumunda temel ihtiyaçların karşılanmasına yönelik bir önlem olduğunu belirtiyor.
JAPONYA’DAN 3 GÜNLÜK VE MÜMKÜNSE 1 HAFTALIK STOK TAVSİYESİ
Japonya’da hükümetin, 2 Kasım’da devreye girmesi planlanan yeni Afet Yönetim Ajansı öncesinde ülke genelinde hazırlık çağrısını güçlendirmesi bekleniyor. Afet Yönetiminden Sorumlu Bakan Goshi Hosono’nun yaptığı çağrıda hanelerin en az 3 gün yetecek miktarda yiyecek ve içme suyu ile hijyen malzemeleri bulundurmaları gerektiği vurgulanıyor.
Deprem, tsunami, tayfun ve volkanik faaliyetler gibi risklerle karşılaşan bu ülkede hedef; büyük bir afet sonrası su ve lojistik hizmetlerinin aksaması ya da yardım ekiplerinin bölgeye ulaşmasındaki gecikmelerde insanların temel ihtiyaçlarını giderebilmesini sağlamak.
ÜLKELERİN STOK SÜRELERİ DİKKAT ÇEKİYOR
Acil durum hazırlıklarıyla ilgili ulusal rehberler ülkeden ülkeye değişen süreler ve kapsamlar içermekte. Paylaşılan listede öne çıkan süreler şöyle sıralanmaktadır:
3 gün veya 72 saat: Japonya, Birleşik Krallık, Belçika, Fransa, Hollanda, Polonya ve Danimarka.
72 saatlik hazırlık rehberi: Finlandiya, Letonya ve Litvanya.
1 hafta: İsveç, Norveç, Estonya, İsviçre ve Tayvan.
3 ila 10 gün: Almanya için önerilen hazırlık aralığı.
Sabit süre belirtilmeyen çağrı: İrlanda vatandaşlarına acil durumlara karşı hazırlıklı olmaları gerektiğini hatırlatıyor.
72 saat: Avrupa Birliği üye devletlerde temel ihtiyaçları karşılamak amacıyla asgari hazırlık düzeyinin oluşturulmasını hedefliyor.
EVDEN HANGİ ÜRÜNLERİN STOKLANMASI GEREKMEKTEDİR?
Hazırlık çağrılarında ilk sırada içme suyunun yanı sıra uzun süre dayanabilen gıdalar yer almaktadır. Konserve ürünler, kuru gıdalar, bisküvi gibi pişirme gerektirmeyen yiyecekler kesintiler sırasında kullanılabilecek temel seçenekler arasında gösteriliyor.
Aynı zamanda düzenli kullanılan ilaçlar; ilk yardım malzemeleri; el feneri; yedek pil; taşınabilir şarj cihazı; pille çalışan radyo ve nakit para da önerilen malzemeler arasında yer almakta. Su kesintisi ihtimaline karşı hijyen ürünleri ile portatif tuvalet gibi gereksinimler özellikle Japonya’nın hazırlık çağrısında ön plana çıkmaktadır.
Stoklama planlamasında sadece ürünlerin mevcut olması değil; evde yaşayan kişi sayısı ve ihtiyaçlar da dikkate alınmalıdır. Bebekler; yaşlılar ve sürekli ilaç kullanması gereken bireyler için gerekli malzemelerin ayrıca gözden geçirilmesi önemlidir.
TEMEL AMACIN PANİK ALIŞVERİŞİ DEĞİL TEDARİK KESINTILERINE HAZIRLIK OLDUĞU BELİRTILMEKTEDİR
Bazı ülkelerin yaptığı bu tür çağrılar sosyal medyada olası savaş senaryoları veya büyük çaplı kriz iddiaları ile birlikte gündeme gelse de açıklanan tavsiyeler yakın zamanda savaş çıkacağına ya da küresel ölçekte bir felaket yaşanacağına dair bir işaret vermemektedir.
Bununla birlikte yetkililerin üzerinde durduğu ana konu; afet ya da altyapı kesintisi anında marketlere ulaşmanın zorlaşması; teslimatların aksamaları ve kamu hizmetlerinin geçici olarak durması durumunda hanelerin kendi ihtiyaçlarını belirli bir süre karşılama yeteneği olmalıdır.
